یادداشت چاپ شده در صفحه دیدگاه روزنامه مردم سالاری به تاریخ ۹۴/۷/۲۷

نوشتن در خصوص صنعت انبوه سازی در صفحه دیدگاه این هفته، با عجب روزهایی قرین شده است. شکی ندارم هنوز صدای رییس جمهور محترم که در مصاحبه تلوزیونی بیان سیاستهای دولت در خصوص برون رفت از بحران، اعلام کرد که مطالبات صنعت عمران و آبادانی به زودی پرداخت خواهد شد، در گوش صدها هزار فعال این حوزه زنگ می خورد و با هر بازطنینی، روزنه امید را کمی فراخ تر می نماید. نباید کوچکترین شبهه ای داشت که یکی از اصلی ترین حوزه هایی که از رکود نامطلوب بازار ایران آسیب دید، صنعت ساخت و ساز به ویژه حوزه انبوه سازی می باشد. حوزه ای که نه تنها آسیب دید، بلکه به واسطه نقش بسیار پر رنگی که این صنعت در چرخه پولی کشور بازی می کند، بسیاری از صنایع دور و نزدیک وابسته به خود را وارد این بازی نامیمون نمود و طعم تلخ رکود را به کام آنان نیز چشاند. ما نیز در همین آغاز سخن، صمیمانه امیدواریم سیاستهای دولت محترم، بتواند راهگشاه برون رفت صنعت انبوه سازی از این وضعیت نه چندان دوست داشتنی واقع گردد تا از همین مجرا، بازارهای گوناگون تاثیری مثبت پذیرفته و با این رکود جانکاه، وداعی جانانه گویند.
اما بازیگران بازی انبوه سازی خوب می دانند که این نوش دارو برای برخی ها بعد از مرگ سهراب رسیده و برای آنانی که هنوز نفس می کشند نیز قرار نیست به این زودی ها کارساز افتد. اما ریش سفیدان این صنعت از درون ایمان دارند که این نیز بگذرد چرا که صنعت حساس انبوه سازی که تارش عمران است و ساخت و ساز و پودش مسائل اجتماعی است و معیشت و امید به زندگی، در اقتصاد هیچ کشوری چنان کم رنگ نیست که به این راحتی ها نادیده انگاشته شود. اما نکته اساسی که در ادامه بیشتر به آن پرداخت خواهیم کرد این است چگونه این صنعت مادر، خواهد توانست در آینده نقش خود را در رهبری بازارهای گوناگون و هدایتشان به سوی خروج از بحران حاصل از رکود ایفا نماید.

انبوه سازی

۱ـ صنعت ساخت و ساز به ویژه صنعت انبوه سازی، از جمله زمینه هایی است که مشاغل بسیاری به طور مستقیم و غیر مستقیم، چشم امید به چرخش نقدینگی در آن دوخته اند. بدیهی است که آن زمان که انبوه سازان پول کافی برای خرج کردن و به پیش راندن پروژه های خود داشته باشند، این خیل عظیم صنایع و کسب و کارهای کوچک و بزرگ وابسته نیز به راحتی خواهند توانست مطالبات پیشین خود را دریافت نموده و نیز در قبال فروش کالاها و خدماتشان به صنعت انبوه سازی، امیدوار به دریافت پول باشند.

از منظر منابع انسانی، اگر فقط این حقیقت را بپذیریم که خانواده های بسیاری هستند که در ارتباط مستقیم و غیر مستقیم با انبوه سازی ارتزاق می نمایند، درخواهیم یافت که این تصمیم دولت، چگونه چون خونی تازه در مویرگهای نهیف اجتماع جاری خواهد شد.

۲ـ دولت کریمه حتی به بهای تحمیل ناخواسته رکود به اغلب بازارها، کارنامه موفقی در خصوص مهار تورم از خود نشان داده است. شاید یکی از دلایلی که هرگز تاختی اساسی به سیاستهای رکودسازانه دولت در اقتصاد رخ نداده است، همین توفیق نسبی در رام کردن اسب چموش تورم ایران باشد. اما نکته اساسی اینجاست که تزریق پول به صنعت انبوه سازی، بلادرنگ سیاستهای تورم زدایی دولت را هدف قرار خواهد داد و به طور طبیعی حتی برای اندک مدتی شاهد خارج شدن کنترل و مدیریت تورم از دست دولت خواهیم بود.
درست در این نکته است که صنعت انبوه سازی، سنگ محک دیگری را تجربه خواهد کرد. انتظار می رود این صنعت که تا حدودی ساختارمند و صاحب مجامع حرفه ای رسمی گوناگون می باشد، در تعامل کامل با بازوان گوناگون اقتصادی دولت، با دوری از هرگونه شتابزدگی در خرج کردن پولی که مدتی است رنگش را فراموش کرده است، آسیب های اجباری در حوزه تورم را به کمینه ممکن کاهش دهد.

۳ـ اگر ملاک داوری ما در خصوص صنعت انبوه سازی ایران، کارنامه ای باشد که در گذشته از این صنعت دیده شده است، چندان نمی توان به آینده آن امید بست. انبوه سازی، همواره حسی از سری کاری می دهد. یک سری کاری بی کیفیت. یک سری کاری با این حس و حال که مصالح کم بها و کم کیفیت به کار می برد و گران می فروشد. اما شاید تلنگری که در سالهای اخیر به این صنعت وارد شد و تعداد قابل قبولی از فعالیت را از میدان به در کرد، بازماندگان را به این فکر انداخته باشد که بد نیست نیم نگاهی هم به کیفیت داشته باشند. البته اگر دوست نداشته باشند که اجتماع، بساز و بفروش های دیروز را، انبوه سازان امروز بشناسد.
در این خصوص بد نیست اشاره کنیم که صنعت انبوه سازی در جهان به واسطه تحقیاقت گوناگون، دست خوش تحولات مثبت بسیاری شده است که وقت آن رسیده ما نیز این تحولات را تجربه نماییم.

۴ـ صنعت انبوه سازی نباید چنین فکر کند که خریدار امروز، همان خریدار دیروزی است که به هر ساز ناکوک انبوه سازان خواهد رقصید. درست است که افت سود بانکی، باردیگر سرمایه ها را به سمت مسکن هدایت خواهد کرد، اما این خریدار با هر هدفی که می خرد، با آن خریدار فرق می کند. فشاری که در این سالها از سوی آحاد جامعه از منظر اقتصای تحمل شده است، صاحبان سرمایه های خرد و کلان را به این موضوع عادت داده است که پول زبان بسته خود را دیگر در هیچ زمینه ای با کالا یا خدمتی بی کیفیت معاوضه نکنند. از همین رو، تمام انبوه سازان نباید چنین فکر کنند که با حجوم غیر قابل کنترل خریداران مواجه خواهند شد، بلکه پیش بینی ها نشان می دهد با نهادینه شدن ضرورت کیفیت در ذهن مشتریان، قدرت تمیز و تشخیص بالا رفته و اقبال عمومی به سوی آنانی که خوش نام تر هستند و بهتر می سازند بیشتر سوق خواهد یافت.
از این رو، با وجود بهبود هر آنچه که می تواند بهبود یابد، می توان انتظار داشت که رقابتی تنگاتنگ اغلب انبوه سازان را در شهرهای مختلف ایران چشم انتظار است که امیدواریم آورده های خوبی به همراه داشته باشد.

در پایان، بار دیگر، ضمن ابراز خرسندی از تصمیمی که دولت محترم برای صنعت انبوه سازی گرفته و هدایت این صنعت به برون رفت از رکود، امیدوارم این صنعت با هوشمندی تمام، نگرش خود را به فراتر از سیمان و بتن و آهن و شیشه برده و اصول کسب و کار مدرن را بیش از پیش دریابد چراکه همینها هستند که شمشیر پیروزی بخشی را برای تمامی جنگهای رقابتی در بازار، تیز می نمایند.