۲۳ تیرماه ۱۳۹۴، بی شک در کتابهای تاریخ نوشته خواهد شد. همچنین دانشجویان روابط بین الملل، حقوق بین الملل و …، بسیار از مذاکرات ۱۲ ساله ایران و قدرتهای جهانی درسها خواهند آموخت. اما آنچه در این یادداشت قصد دارم با هم به بررسی بنشینیم، تاثیرات احتمالی رفع تحریم ها بر بازار ایران و راه کارهایی برای آماده شدن هرچه بهتر جهت بهره برداری از فرصتهای احتمالی و مصون ماندن از تهدید های ممکن می باشد.
پیش از ورود به اصل مطلب، ضروری می دانم به نتیجه رسیدن چنین مذاکراتی را نه فقط به بزرگان سیاست ایران، تیم مذاکره کننده و هموطنان چشم به راه که به تمام کسانی که جنگ ستیز هستند و باور دارند جهان را می توان با گفتگو به مسیر بهتری هدایت کرد، تبریک بگویم. درست است که سختی بسیار تجربه کردیم و بهترین سالهای عمرمان را در انتظار چنین روزی سپری نمودیم، اما نسلی هستیم که به عینه دیدیم پیروزی تعقل بر جنگ افزار را.
لازم است موکداً اعلام کنم که این یک پیش بینی شخصی است و هیچ گونه تکیه ای بر هیچ مطالعه آماری و تحقیقات میدانی و سایر شیوه های دانش بنیان ندارد. با این وجود اگر دوست دارید در ادامه مرا همراهی کنید، توجهتان را به این ۱۲ نکته جلب می کنم.

۱ـ تحریم ها، بیش از آنچه ما می توانیم در دایره ارتباطات خود، آثار آن را ببینیم و تجربه نماییم، سایه سیاه خود را بر سر اقتصاد کشور مان گسترانیده بود. ما کشوری در حال توسعه هستیم که دانه های زنجیر بازار و کسب و کارها، چنان در هم تنیده هستند که هیچ کدام از آنها، از آسیبهای تحریم ها در امان نماندند.

۲ـ پیش از تحریم ها نیز، اوضاع صادرات در کشور ما چندان قابل قبول نبود. آنچه ما را در این دوران سردرگم نمود، دشواری دست زدن به واردات مواد اولیه و تکنولوژی بود. چیزی که بسیار به آن وابسته هستیم و متاسفانه جز در مواردی اندک، نتوانستیم در این فرصت، این وابستگی را کنترل نماییم.

۳ـ به واسطه انتظار چندین ساله برای برچیده شدن تحریم ها و تسهیل روابط تجاری بین الملل، به ویژه در یکی دو سال اخیر که به اوج خود رسید، بازار ایران، به سان یک فنر، انرژی پتانسیل بسیاری در خود تجمیع نموده است و هر آن آماده است که این انرژی را تخلیه نماید که امیدوارم این اتفاق، هوشمندانه و مدیریت شده باشد.

۴ـ رکود کنونی در بازار که طعم تلخ آن را اغلب فعلان حوزه های مختلف به ویژه صنعت ساخت و ساز و مسکن به کرات چشیده اند، محصول بی پولی دولت است که برچیده شدن تحریم ها و آزاد شدن دارایی های بلوکه شده ایران، می تواند ورق را برگرداند. فقط امیدوارم مدیریت هوشمندانه دولت، مانع بالا رفتن نقدینگی در جامعه شود.

۵ـ پیش بینی من این است درمان نسبی بر اقتصاد ایران، از صنعت عمران و آبادانی شروع خواهد شد. بودجه عمرانی در سالهای اخیر، کاهش معنی داری یافته است و بسیاری از پروژه های عمرانی به عنوان یک صنعت مادر، در خواب به سر می برند. چنین به نظر می رسد که اولین تیر دولت بعد از رسیدن پول، به سمت رکود این صنعت شلیک شود و بی شک خون گرم از همین جا به رگهای اقتصاد جاری خواهد شد.

stockmarket

۶ـ همچنین بعد از چندین ماه کوفتن به طبل حمایت از تولید، این بار دیگر بهانه های دولت برچیده خواهد شد و انتظار می رود بخشی از پول آزاد شده، با ساز و کاری صحیح، روانه زنده شدن تولید داخلی شود. در این میان چنین به نظر می رسد که اگر دولت قصد ایجاد چرخه سالم داشته باشد، بهتر است در ابتدا تمرکز خود را بر صنایعی قراردهد که می توانند تولیدات خود را در بازارهای جهانی عرضه نموده و ارز آوری داشته باشند.

۷ـ فارغ از اینکه شما فعال کدامین کسب و کار هستید، دیر یا زود، جریان خون گرم، به رگ یا موی رگ شما نیز خواهد رسید. به این ترتیب که آرام آرام قدرت خرید در جامعه افزایش یافته و معاملات در بازارهای خرد و کلان کوچک آغاز خواهد شد. شاید فاصله ما از امروز تا چنین روزی چندان کم نباشد، اما به هیچ عنوان به سان روزهای پر التهابی که هنوز نتیجه مذاکرات در هاله ای از ابهام بود، دست نایافتنی نیست.

۸ـ نکته ای که تمام کسب و کارهای خرد و کلان باید به آن توجه داشته باشند این است که گردن آویز پیروزی را پیش از دیگران به گردن آنانی خواهند آویخت که در این دوران سخت، تحمل کرده و میدان را خالی نکرده اند. آنان که در این مدت توانسته اند حتی با سیلی صورت سرخ کنند و برند خود را سرپا نگه دارند، داس هایشان را برای درو تیز کنند.

۹ـ اما یک رقابت جدید نیز از امروز شکل خواهد گرفت. مشتری امروز، به ویژه بعد از دشواری هایی که تحمل کرده است، ریز بین تر شده است و جزییات بیشتر از پیش در تصمیم گیری اش تاثیر خواهند داشت. از این رو، قدرت رقابت پذیری خود را بر روی خلق و توسعه یک برند قدرتمند قرار دهید که شاید همین فردا، کمی دیر باشد. نیز بنیان های مشتری مداری بر اساس نیازهای روز اجتماع را نیز در کسب و کارتان تقویت نمایید.

۱۰ـ کسب و کار خود را تا دیر نشده آنلاین کنید. حتی در دوران تحریم نیز هر روز بر تاثیرگذاری فعالیتهای آنلاین در شبکه جهانی اینترنت و سایر زیر ساختها مانند گروه های مجازی و … افزوده می شد. در این شرایط که امید آن می رود بازار تکانی معنی دار بخورد، تاثیر گذاری حضور ثمربخش در فضای آنلاین، بیش از پیش خود نمایی خواهد کرد.

۱۱ـ از میان برداشته شدن تحریم ها، راه را برای ورود بسیاری از رقبای خارجی کسب و کارهای بزرگ باز خواهد کرد. از سوی دیگر، چون هزینه های واردات قاچاق و دور زدن تحریم ها نیز از میان برداشته خواهد شد، قیمت محصولات و خدمات با کیفیت خارجی در مقایسه با مشابه های اغلب بی کیفیت داخلی، توجیه پذیر تر خواهد شد. همین امر، زنگ خطری است که امیدوارم به موقع برای مدیران کسب و کارهایی که چنین خطری در کمینشان است، به صدا در آمده باشد.

۱۲ـ به فصل نتیجه گیری نزدیک می شویم. فصلی که دیگر هیچ بهانه ای برای پیروز نشدن وجود ندارد. آخرین توصیه من این است که زندگی کاری کژدار و مریض بس است. یا نباشید، یا خوب باشید. هرچه سریعتر به فکر بهینه سازی ساختارهای درون سازمانی، مدیریت بهینه منابع انسانی و افزایش راندمان سازمانتان باشید. چرا که در آینده نزدیک، اصولاً فرصتی برای چنین کارهایی نخواهید داشت.

۳۷۱۶۸۴-Knock-on-every-door_banner

در پایان از اینکه روزی را تجربه می کنیم که بوی بهبود ز اوضاع جهان می شنویم، صمیمانه خوشحالم. آرزو دارم، سالها لبخند پیروزی، بر لبانتان نقش بندد.